Ronnie van Diemen, inspecteur-generaal IGJ: ’Betere zorg als bestuurders meer bij de werkvloer betrokken zijn’

Meer samenwerking tussen zorginstellingen, cliënten en familie. Medewerkers die hun ervaringen durven delen en organisaties waar leiderschap wordt getoond en medewerkers zich gesteund voelen. En technologie zinvol inzetten? Zorg dat het aansluit bij het echte leven. Het zijn een paar van de conclusies die Anne-Miek Vroom, directeur Stichting Ikone en Ronnie van Diemen, inspecteur-generaal van de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (VWS) trokken tijdens een inspirerende bijeenkomst van het Zorgtrainingscentrum op 24 mei.

De bijeenkomst vond plaats om te markeren dat het Zorgtrainingscentrum nu een vaste plek in de regio Zwolle heeft gekregen. De bedrijven, onderwijs- en zorgorganisaties die samen het netwerk van het Zorgtrainingscentrum vormen, gaan de komende tijd door met het ontwikkelen van innovatieve manieren van opleiden. Daarbij speelt technologie een belangrijke rol. Dit is belangrijk want we worden steeds ouder en hebben meer zorg nodig, terwijl de druk op zorgmedewerkers toeneemt.

Magische toegevoegde waarde

Na de officiële opening door Karin Leferink, bestuurder van woonzorgconcern IJsselheem, wees Anne-Miek Vroom, directeur van Stichting Ikone, de aanwezige bestuurders op het belang van samenwerking met cliënten en familie: “De tijd dat de patiënt passief volgde ligt al achter ons, waar we naar toe gaan is de patiënt die leidend is.”
Maar om de kwaliteit van zorg te verbeteren is ook het inzetten van ervaringen van zorgvragers zinvol. Om die reden is Ikone in 2012 opgericht. Ervaringen hebben volgens Anne-Miek een ‘magisch toegevoegde waarde’. Het zorgt ook voor gelijkwaardigheid tussen medewerkers en cliënten. “Durf je persoonlijke ervaringen te delen, durf je kwetsbaar te zijn, durf je nabij te zijn bij je collega en de cliënt?”

Anne-Miek pleit ook voor het zinvol inzetten van technologie. “Maar dit kan alleen als het aansluit bij het echte leven. Dat je als patiënt inzage hebt in je gegevens is goed, maar daar invloed op kunnen uitoefenen is nog beter. De zorgverleners moeten daarbij over eigen grens kijken en zien wat er speelt en hoe het anders kan.”

Van ego naar eco

Ronnie van Diemen, inspecteur-generaal van de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) benadrukt het belang van leiderschap als we de patiënt en cliënt echt centraal willen stellen. Bestuurders van zorginstellingen moeten van ‘ego naar eco’, zoals ze het noemt. “Een organisatie die onder grote politieke druk staat of een leiding die medewerkers geen rugdekking geeft, zorgt voor kramp. Het leidt tot lijstjes en het volgen van richtlijnen in plaats van creativiteit en aandacht voor de cliënt en patiënt. Leiderschap is er elke dag zijn. Dan zie je wat er nodig is en hoe je vertrouwen brengt in je organisatie. Hoe dichter de bestuurder betrokken is bij de werkvloer, hoe beter.”

Leiders moeten hun medewerkers ook werkelijk willen zien. Om te weten wat die nodig hebben, moeten ze door de ogen van de patiënten en cliënten kijken. Daardoor breng je de werkelijkheden van de generaties bij elkaar en ontstaat er begrip. Medewerkers kunnen vervolgens met compassie voor de context de vertaling naar de praktijk maken.”

Om dit te realiseren is het volgens Ronnie belangrijk dat we de stap maken van instituties naar netwerken zoals het Zorgtrainingscentrum. Ook gemeenten en welzijnsorganisaties moeten erbij betrokken zijn. “Ook nodig zijn nieuwe vormen van toezicht. Daarbij nemen we niet de protocollen of afvinklijsten als uitgangspunt, maar de manier waarop een netwerk rond de patiënt/cliënt is gevormd. “Daaraan kun je zien dat er aandacht is voor mens in het proces.”

ZTC bijeenkomst 24 mei RonnievanDiemen liggend
Ronnie van Diemen, inspecteur-generaal van de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (VWS) benadrukt het belang van leiderschap als we de patiënt en cliënt echt centraal willen stellen: “Bestuurders van zorginstellingen moeten van ‘ego naar eco’.”