Waardevolle ervaringen tijdens de inleefsessiepilots: ‘Ik snap mijn schoonmoeder nu wel’

Op 6 april was de eerste, op 9 juni de laatste van de acht inleefsessies (en terugkomsessies) bij woonzorgcentrum De Venus (Driezorg). Er deden in totaal 72 simulanten en 54 studenten mee. Een overzicht van indringende, mooie, moeilijke en positieve ervaringen en profielen (zie verder).

De inleefsessies leverden indringende ervaringen op. Van ‘Niets is meer vanzelfsprekend’, ‘het besef dat je veel privacy opgeeft’, ‘het gevoel achter de geraniums te zitten’, ‘verschrikkelijk om te ervaren dat anderen je niet begrijpen’, ‘niets te doen de hele dag, want geen daginvulling’ tot ‘ik kon niet mezelf zijn’ en je ‘kwetsbaar, bang, onzeker en eenzaam voelen. Je gevoelens niet kunnen uiten’.

En: ‘Ervaren hoe het is om niet gehoord te worden in je pijnbeleving, ‘geen echte aandacht’ en ‘te zien dat mensen over het hoofd worden gezien’.

Maar ook: ‘Hospitalisatie treedt snel op’, ‘afhankelijkheid, overal om hulp moeten vragen vooral tijdens het wassen’, ‘verlies identiteit: mezelf kwijt net als oriëntatie op het dagelijkse leven’, ‘je wordt geleefd’, ‘je voelt je machteloos’, ‘verschrikkelijk om te ervaren dat anderen je niet begrijpen’, ‘mijn haar anders doen dan ik het wil’.

‘Dat raakte me echt!’

‘Ik zag op mijn kamer twee zusters binnenkomen. Ze gingen met mijn kamergenoot aan de slag. Na 10 minuten gingen zij met haar weg. Er is in die 10 minuten geen aandacht voor mij geweest’, ‘tijdens het wandelen werd er naar me gekeken: jonge vrouw in rolstoel’, ‘heel heftig hoe er door Niels gereageerd werd op mijn dementie: “Oh, ze gaat het weer hebben over haar kleinzoon die gaat trouwen”. Dat raakte me echt!

Drukte om me heen

En praktisch: ‘Het incontinentiebroekje deed pijn en na het plassen was het niet goed droog. Ik voelde me heel vies’, ‘nu merkte ik hoe vervelend het kan zijn om gewekt te worden. Ik heb daar echt een half uur voor nodig’, ‘toch snel wat over willen nemen terwijl iemand het zelf kon’ en ‘drukte om me heen als 80-jarige’.

Inleven in de rol

Over het spelen van een rol: ‘Heel knap dat de simulanten zo goed in hun rol konden blijven. Daardoor werd de hele situatie steeds realistischer’, ‘heel anders dan ik me had voorgesteld: ik kon me echt inleven in het “acteerwerk”, ‘ik vond het moeilijk om tijdens de dag serieus in de rol te blijven’, ‘je wordt in het diepe gegooid en mag zo aan de slag gaan’.

Liefdevolle aandacht

Positieve ervaringen waren er ook, bijvoorbeeld: ‘Ik kan mij nu (nog) veel beter verplaatsen in de patiënt’, ‘heel fijn was het buiten wandelen en echt in gesprek zijn. En het ‘samen tekenen’ en ‘dat een cliënt zei ‘dank u zuster’.

Andere positieve ervaringen: ‘Er waren verschillende zorgverleners met verschillende kwaliteiten’, ‘bewustwording van mijn eigen handelen’, ‘het is fijn om te weten dat als het niet goed met je gaat, om welke reden dan ook, er mensen zijn die voor je zorgen’, ‘dat ik een cliënt goed kon begrijpen zonder dat diegene kon praten’, ‘liefdevolle aandacht van de studenten’, ‘niets was te veel’, ‘fysiek contact: aanraking hand/arm/schouder’ en ‘onvermoeibaar enthousiasme van een verpleegkundige die mij verzorgde’.

Met de kinderen over praten

Maar ook: ‘Toen “zorgverlener Shirley” vroeg of ik er met mijn kinderen over kon praten. Ik dacht: dat heb ik nou nog nooit aan mijn eigen zorgvrager gevraagd’, ‘tijdens de dag krijg je het besef dat het niet alleen de zorg is maar nog veel meer’, ’de ervaring van Parkinson: hoe vermoeiend en al dan niet meer. Ik snap mijn schoonmoeder nu wel’. Tot slot: ‘Ik ben dankbaar voor een gezond lichaam. Dat ik om 16u weer gewoon op kan staan’.

Een aantal profielen

Voordat de inleefsessie begint, kiest elke simulant een rol. Een aantal voorbeelden:

  • Henny, 75 jaar. Met rollator. Hartinfarct gehad en is herstellende. Is gauw moe en vergeetachtig. Heeft een glutenvrij dieet.
  • Liset, 45 jaar. CVA gehad. Kan niet praten en loopt met een rollator.
  • Nahide, 85 jaar. Irakees. CVA rechts. ADL volledig afhankelijk. Moeilijk te verstaan. Begrijpt niet alles. Incontinent. Rolstoel.
  • Karin, 68 jaar. Parkinson. Bijwerkingen medicijnen. Hallucineren. Begrijpt niet alles. Lange afstand in rolstoel.
  • Marco, 44 jaar. Functioneert op niveau van 6-jarige. Heeft gebroken been en krijg weinig bezoek. Houdt van spelletjes.
  • Aafien, 70 jaar. Longemfyseem, heeft veel gerookt. ’s Nachts zuurstof nodig. Afhankelijk van zorg. Depressief/verdrietig. Gebruikt medicijnen.
  • Wichert, 85 jaar. Heeft reuma en moeite met lopen. Is slechthorend en slechtziend. Valgevaarlijk, moe, moeite met nieuwe contacten aangaan.
  • Anita 51 jaar. CVA, linkszijdig verlamd. Maakt zich zorgen over de toekomst. Heeft hulp nodig. Rolstoelafhankelijk. Moet oefenen met lopen.
  • Niek, 89 jaar. Alzheimer. Passief. Rollator (vergeet die vaak). Valgevaarlijk. Suikervrij dieet en artrose in de knieën.
  • Wilma, 44 jaar. Ongeluk gehad met dwarslaesie als resultaat. Heeft een jong gezin. Ziet het allemaal niet meer zitten. Moet binnenkort revalideren en zitin verwerkingsproces.
  • Mevrouw Berend, 96 jaar. Heeft alzheimer. Rolstoelafhankelijk, maculadageneratie. Slechthorend. Claimend gedrag. Blaasontsteking en resistent voor antibiotica. Hardnekkige wond op voorhoofd.
  • Elseline, 56 jaar. Diabeet. Wondjes aan voet. Slechtziend, ontregelde diabetes, man vaak weg. Staat er vaak alleen voor. Depressief. Valgevaarlijk.
  • Hendri, 45 jaar. Dwarslaesie. Verlamd tot buik. Urine/stoma. Linkerarm kan niets meer. Pijn. NAH.
  • Mevrouw Ernst, 93 jaar. Slechtzien, slechthorend. Geen rem in eten. Slecht ter been en geheugenprobleem.
  • Lianne, 60 jaar. Vaatpatiënt. Diabetes. Zelfstandig in rolstoel. MRSA.
  • Richard, 70 jaar. Slechthorend. Slecht lopen (rollator), Vergeetachtig. Wil naar huis. Slecht genezende wond aan been.