‘Gezondere verpleeghuisbewoners dankzij een groene beleeftuin’

Heleen Tuininga van SallandElectronics

Naast het design (zie mijn vorige blog) kan een groene omgeving met vogels, planten en knuffelkippen een positief effect hebben op de gezondheid van verpleeghuisbewoners, zowel geestelijk als lichamelijk. Ook een zorgrobot als Tessa kan de leefomgeving van de bewoners en mensen met beginnende dementie verbeteren.

In Nederland zijn er verschillende verpleeghuizen die open staan voor nieuwe ideeën om een zo prettig mogelijke leefomgeving voor hun bewoners te creëren, en deze vervolgens ook te blijven verbeteren. Zij gaan graag in gesprek met mensen die onderzoek hebben gedaan naar of goede ideeën hebben over de optimale leef- en werkomgeving voor bewoners en medewerkers.

Challenge van overheid

Ook de overheid stimuleert innovatieve ideeën om de leef- en werkomgeving in verpleeghuizen te verbeteren. Zo lanceerde de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) in opdracht van het ministerie van Volksgezondheid, welzijn en Sport (VWS) een challenge voor verpleeghuizen van de toekomst.

Het doel van deze challenge is met nieuwe technologie het werk van de medewerker aantrekkelijker te maken en de kwaliteit en veiligheid van de zorg te vergroten. Een voorbeeld van dit soort technologie zijn sensoren en camera’s: in de kamers van bewoners en op de gangen tijdens de nachtzorg zodat bewoners ongestoord kunnen slapen en er minder personeel nodig is tijdens de nacht.

Zorgrobot Tessa

Een tweede voorbeeld is de nieuwe zorgrobot Tessa die ook in het Zorgtrainingscentrum te vinden is. Deze robot is onder andere ontwikkeld voor mensen met beginnende dementie om hen te herinneren aan bepaalde activiteiten. Zo kan Tessa een verjaardag helpen herinneren of vertellen dat de taxi bijna voor de deur staat.

De reacties op zo’n zorgrobot zijn wisselend, zoals dat bij vrijwel alle nieuwe ontwikkelingen het geval is. Natuurlijk zijn er gebruikers die na drie dagen zeggen dat dat ding weg moet. Maar de angst dat de robot persoonlijk contact zou vervangen bestond puur bij de zorgverleners en niet bij de gebruikers.

Ieder mens is echter anders en heeft andere behoeften als het gaat om de zorg. Dat is goed om in het achterhoofd te houden bij het implementeren van nieuwe (zorg)technologieën. Zoeken naar een wondermiddel dat voor iedereen werkt levert een oneindige zoektocht op. Alles is nu eenmaal maatwerk in de zorg.

Inmiddels zijn er voor de challenge van verpleeghuis van de toekomst tien verpleeghuizen genomineerd die de komende maanden begeleid worden met de implementatie van de technologieën.

Kleur en een groene omgeving

Een van die genomineerde verpleeghuizen is Pennemes in Zaandam. In dit verpleeghuis doe ik op dit moment mijn afstudeerproject naar de voorkeur voor kleur van mensen met dementie. De uitkomst van dat onderzoek is mogelijk te gebruiken bij het verbeteren van de leefomgeving van de bewoners.

Een ander onderwerp waar Pennemes veel aandacht aan besteedt is het gebruik van groen binnen en buiten de muren. Zo hebben ze een beleeftuin met vogels, verschillende planten en knuffelkippen. Het toepassen of verbeteren van een groene omgeving in een verpleeghuis heeft een positief effect op de gezondheid, zowel geestelijk als lichamelijk. Kijk hier voor meer info over de groenbeleving binnen Pennemes.

De genomineerde verpleeghuizen presenteren in december hun manieren om de leefomgeving van bewoners en medewerkers te verbeteren. De prijsuitreiking vindt vervolgens plaats tijdens de e-Healthweek in 2019.

Nieuw fonds voor veelbelovende zorg

Naast deze zoektocht naar het verpleeghuis van de toekomst is er door het ministerie van VWS een nieuw fonds geopend voor ‘veelbelovende zorg’ die anders het zorgpakket niet zou halen. Voor het fonds is € 105 miljoen beschikbaar.

Dit bedrag kan besteed worden aan drie verschillende regelingen. De eerste is een subsidieregeling speciaal voor nieuwe behandelingen, hulpmiddelen en medische technologie die al wel op de markt zijn, maar nog niet vergoed worden vanuit het basispakket. Met deze subsidie kan onderzoek worden gedaan om aan te tonen dat de nieuwe behandeling een meerwaarde heeft ten opzichte van bestaande behandelingen.

De twee andere regelingen worden de komende periode uitgewerkt en zullen gericht zijn op geneesmiddelen en het evalueren van bestaande zorgvormen. Hopelijk kan er met het vrijgekomen geld in dit fonds een sprong worden gemaakt in het verbeteren van de zorg en de implementatie van zorgtechnologieën.

Al met al is er dus veel gaande op het gebied van het verbeteren van de zorg, ook op landelijk niveau. Hopelijk draagt dit op korte termijn bij aan het welzijn van de huidige ouderen, hun verzorgenden én de toekomstige ouderen.

Heleen Tuininga is masterstudent Human Movement Sciences: Sport, Exercise and Health (Vrije Universiteit Amsterdam), kortweg Bewegingswetenschappen.